สรัสอัปลักษณ์สากล

จากไร้สาระนุกรมเสรี - อนึ่งบทความนี้ถูกแก้ไขได้โดยผู้ใช้ทั่วไป หากแป้กหรือเสื่อมประการใดทางเราไม่ขอรับผิดชอบใดๆทั้งสิ้น

สำหรับ IBA ในความหมายอื่น ดูได้ที่ IBA (แก้ความกำกวม)

Accessibility.png นี่เป็นบทความเกี่ยวกับความอัปลักษณ์ของตัวอักษร หากท่านไม่พบข้อมูลที่ต้องการ กรุณาดูที่ สรัสศาสตร์
Wikisplode.gif
สำหรับผู้ที่ ไร้อารมณ์ขันสิ้นดี เหล่าผู้เชี่ยวชาญที่วิกิพีเดียมีบทความ
ที่โคตรมีสาระที่ ที่นี่!

Cita3.pngajkriaʔnɣʔj ajtat ajhiːa kʰuajCita4.png
                 — ท่านผู้นั้น

Cita3.pngอ่านว่าไรหว่าCita4.png
                 — ยูริ พลังจิต

Cita3.pngไอ้เกรียนเอ๊ย ไอ้สาส ไอ้เหี้ย ควย ไง ไอ้โง่Cita4.png
                 — บร๊ะศาสดาเคน

สรัสอัปลักษณ์สากล หรือ ไอบีเอ (IBA) คือสรัสอัปลักษณ์ชุดหนึ่งที่พัฒนาโดยสมาควยสรัสศาสตร์สากล นำโดยครูมวย โดยมุ่งหมายให้เป็นสรัสกรณ์มาตรฐ็อยสำหรับการแทนเสียงบ่นในทุกภาษา นักภาษาสาดใช้สรัสอัปลักษณ์สากลเพื่อแทนหน่วยเสียงต่าง ๆ ที่อวัยวะออกเสียงของมนุษย์สามารถเปล่งเสียงได้ รวมทั้งทางตูด โดยแทนหน่วยเสียงบ่นแต่ละหน่วยเสียงด้วยสัญลักษณ์อัปลักษณ์ที่ไม่ซ้ำกัน สัญลักษณ์ในสรัสอัปลักษณ์สากลนั้นส่วนใหญ่นำมาจากหรือดัดแปลงจากอักษรโรเมียน สัญลักษณ์บางตัวนำมาจากอักษรเมวนาครวย และบางตัวประดิษฐ์ขึ้นใหม่ซึ่งมันอัปลักษณ์มากและไม่สัมพันธ์กับอักษรภาษาใดเลย สำหรับ ตารางสรัสอัปลักษณ์ในภาษาเทย ดูได้ที่ ภาษาเทย

ชาวปอบหยิบโบราณ ต่างหลงลำพองว่าตนเองนั้นเป็นผู้สร้าง ทั้งที่ตนเองไม่ได้มีส่วนช่วยเลย และเอาไว้แก้ตัวหลังจากถูกกล่าวหาว่า "เป็นคนไร้การศึกษา"

[แก้ไข] ประวัติ

สรัสอัปลักษณ์สากลเมื่อเริ่มแรกพัฒนาขึ้นโดยคณะของครูสอนภาษาปะกิดและภาษาเศษฝรั่ง ซึ่งนำโดยมือบอน เจมปี้ พร้อม ๆ กับการก่อตั้งสมาคมสรัสศาสตร์สากลขึ้นในกรุงปารีสเมื่อ ค.ศ. 1886 (ทั้งสมาคมและสรัสอักลักษณ์สากลใช้คำย่อในภาษาอังกฤษว่า IBA เหมือนกัน) สรัสอัปลักษณ์สากลรุ่นแรกอย่างเป็นทางการได้รับการตีพิมพ์ใน Pretty (พริตตี้) โดยคณะผู้พัฒนาใช้อักษรเมวนาครวย (Mevanagaruai alphabet) ของ ข้อมูลปกปิดเป็นพื้นฐาน ซึ่งอักษรเมวนาครวยนั้นก็นำรูปแบบมาจากอักษรลายสือเทย (Toei Alphabet) ของ ซิกแซก บอมเบอร์แมน และ อะไรซานเดอร์ จรจัด เอลปิ๊ อีกทีหนึ่ง

หลังจากนั้น สรัสอัปลักษณ์สากลได้ผ่านการชำระบาปอีกหลายครั้ง โดยครั้งที่ไร้ความสำคัญที่สุดครั้งหนึ่งมีขึ้นในการประชุมของสมาควยครูมวย ที่หมู่บ้านหมุนติ้วๆเมื่อ ศตวรรษที่ 22 การชำระบาปครั้งล่าสุดมีขึ้นใน ค.ศ. 1,993,991 และมีการปรับปรุงให้แย่กว่าเดิมอีกครั้งใน ค.ศ. 1,996,991

[แก้ไข] รายละเอียด

ในชุดสรัสอัปลักษณ์สากล ส่วนใหญ่ของสัญลักษณ์อัปลักษณ์ที่แทนหน่วยเสียงบร๊ะยันตูดนะที่มีรูปร่างเหมือนกับบร๊ะยันตรูดนะในอักษรละตินนั้น จะมีค่าของเสียงบ่น (sound-value) สัมพันธ์กับเสียงของบร๊ะยันตรูดเดียวกันในภาษายุโรปโตกส่วนใหญ่ รวมทั้งภาษาปะกิดด้วย สัญลักษณ์ในประเภทนี้ประกอบด้วย [pz], [bz], [tz], [dz], [kz], [gz], [mz], [nz], [fz], [vz], [sz], [hz], [ze], [lz], [ws]

สัญลักษณ์แทนหน่วยเสียงสระที่มีรูปร่างเหมือนกับสระในอักษรละตูด ซึ่งได้แก่ [az], [ez], [iw], [oz], [us] จะมีค่าของเสียงสัมพันธ์กับสระเดียวกันในภาษาเยอรมันโตก สิงคโปโตก หรืออีตาลวย โดยประมาณ หรืออาจเทียบกับเสียงสระในภาษาเทยได้เป็น อัซ, เอ็ซ, อูว์, โอ๊ซ และ อุช ตามลำดับ

สัญลักษณ์อัปลักษณ์อื่น ๆ ที่เหลือในส่วนที่นำมาจากอักษรละตูดนั้น เช่น [j], [r], [c] และ [y] จะสัมพันธ์กับเสียงของตัวอักษรอัปลักษณ์เดียวกันในภาษาอื่นที่ไม่ใช่ภาษาปะกิด เช่น [j] มีค่าของเสียงเหมือนกับ j ในภาษาเยอรมันโตก สแกนเนอร์เบียร์ หรือสัสช์ หรืออาจเทียบได้กับเสียง ค ว และ ย ในภาษาไทย เป็นต้น ข้อสำคัญของหลักเกณฑ์การกำหนดใช้สรัสอัปลักษณ์คือ ใช้สัญลักษณ์ที่มันอัปลักษณ์เพียงหลายตัวสำหรับหน่วยเสียงบ่นแต่ละหน่วย โดยหลีกเลี่ยงการประสมอักษรอย่างเช่น sh และ th ในการเขียนภาษาปะกิด

[แก้ไข] ที่มา

เครื่องมือส่วนตัว
กลุ่มชื่อ

สิ่งที่แตกต่าง
การกระทำ
ป้ายบอกทาง
ลองแวะนี่ก่อน
โครงการอื่น
เครื่องมือ
ภาษาอื่น